Hướng dẫn 60 giây
Cho những lúc cách diễn đạt quyết định điều xảy ra tiếp theo.
Ranh giới, căng thẳng nơi làm việc, hàn gắn, nhóm chat, bắt nạt trên mạng, ảnh chụp màn hình, deepfake và những tin nhắn người ta hối hận vì gửi quá vội.

Giao tiếp
- 01
Nghĩ trước khi gửi
Bản nháp đầu tiên thường nóng nảy hơn mức ý chính cần.
Hãy thử. Tự hỏi bạn thực sự cần người này biết, làm hay ngừng làm điều gì.
- 02
Giọng điệu không có ngôn ngữ cơ thể
Màn hình làm mất đi nét mặt, nhịp nói và cơ hội tự sửa lời giữa chừng.
Hãy thử. Hãy nói rõ lời đề nghị hay mối lo bằng chữ, thay vì trông chờ giọng điệu truyền tải giúp.
- 03
Tử tế không có nghĩa là yếu đuối
Hạn chót vẫn có thể là hạn chót. Ranh giới vẫn có thể là ranh giới.
Hãy thử. Giữ ý chính. Bỏ lời xúc phạm, phóng đại hay châm chọc xung quanh nó.
Ranh giới
- 04
Từ chối mà không cần viết cả bài văn
Một lời giải thích dài có thể biến lời từ chối thành thứ nghe như còn thương lượng được.
Hãy thử. Nói điều bạn không thể làm, thêm điều bạn có thể làm nếu bạn thật sự muốn, rồi dừng lại.
- 05
Yêu cầu vào phút chót
Sự gấp gáp của người khác không tự động trở thành nghĩa vụ của bạn.
Hãy thử. Nói rõ bạn có làm được không và đến khi nào. Đừng hứa một hạn chót bạn không thể đáp ứng.
Cuộc trò chuyện khó
- 06
Hành vi lặp lại
Những từ như lúc nào cũng và không bao giờ dễ dẫn đến tranh cãi về ngoại lệ thay vì về khuôn mẫu.
Hãy thử. Nói rõ điều đã xảy ra, tác động của nó và điều cần thay đổi tiếp theo.
- 07
Khi cuộc trò chuyện đi vào ngõ cụt
Nhắn thêm nhiều tin không phải lúc nào cũng giúp hiểu nhau hơn.
Hãy thử. Thoát khỏi vòng lặp: nói điều gì vẫn chưa giải quyết được và bạn có sẵn lòng quay lại chuyện đó sau không.
Hàn gắn
- 08
Hàn gắn điều bạn đã gửi
Bạn có thể sửa lại cách nói chưa khéo mà không phải giả vờ vấn đề đã biến mất.
Hãy thử. Nhận phần bạn muốn thay đổi, nói lại ý chính và chừa chỗ cho người kia phản hồi.
- 09
Khi tin nhắn của bạn làm họ tổn thương
Vội bảo vệ ý định của mình có thể khiến người kia thấy tổn thương của họ bị gạt đi.
Hãy thử. Hãy nhắc đến điều bạn thực sự đã nói hoặc đã làm trước khi giải thích ý bạn muốn nói.
Công việc
- 10
Nhắn tin cho cấp trên
Nói quá nhẹ nhàng có thể che mất quyết định, rủi ro hay đề nghị mà họ cần thấy.
Hãy thử. Mở đầu bằng vấn đề và hành động bạn cần. Để phần bối cảnh ở sau.
- 11
Phản biện quản lý hoặc khách hàng
Ý kiến khác biệt dễ được tiếp nhận hơn khi gắn với một ràng buộc hay sự đánh đổi cụ thể.
Hãy thử. Nói rõ mối lo ngại, nó ảnh hưởng đến điều gì và phương án thay thế mà bạn có thể ủng hộ.
- 12
Tin nhắn nói xéo
Đáp lại bằng cùng giọng điệu thường tạo ra vấn đề thứ hai mà không giải quyết được vấn đề đầu tiên.
Hãy thử. Trả lời vấn đề công việc nằm bên dưới cách diễn đạt. Hỏi rõ chi tiết khi còn thiếu.
Lúc cảm xúc dâng trào
- 13
Giận quá không trả lời nổi
Trả lời vội có thể biến một lời phàn nàn chính đáng thành cuộc cãi nhau về cách bạn nói.
Hãy thử. Cứ viết bản nháp. Đừng gửi cho đến khi bạn xác định được lời đề nghị, ranh giới hay quyết định nằm trong đó.
- 14
Cảm giác tội lỗi và sự gấp gáp
Áp lực có thể khiến một yêu cầu có vẻ bắt buộc dù thật ra không phải vậy.
Hãy thử. Tách điều đang được yêu cầu ra khỏi việc bạn đang bị thúc phải trả lời nhanh đến mức nào.
Tử tế trên mạng
- 15
Ảnh chụp màn hình còn mãi
Một tin nhắn tưởng là riêng tư vẫn có thể bị sao chép, chuyển tiếp, chụp lại hoặc lưu lại.
Hãy thử. Hãy gửi những lời mà bạn vẫn dám đứng ra nhận dù ở ngoài cuộc trò chuyện ban đầu.
- 16
Nhóm chat khuếch đại giọng điệu
Có người xem có thể biến một bất đồng thành sự bẽ mặt, áp lực hoặc cả nhóm hùa vào.
Hãy thử. Nếu vấn đề là giữa hai người, hãy đưa nó ra khỏi nhóm khi việc đó an toàn và phù hợp.
Bắt nạt trên mạng
- 17
Khi xung đột trở thành nhắm vào một người
Một lần trao đổi khó chịu không tự động là bắt nạt. Liên tục nhắm vào ai đó, làm bẽ mặt, đe dọa, mạo danh, cô lập hay quấy rối có tổ chức là chuyện khác.
Hãy thử. Hãy xem xét sự lặp lại, chênh lệch quyền lực, người chứng kiến và mức độ an toàn, chứ không chỉ một tin nhắn riêng lẻ.
- 18
Lưu lại. Chặn. Báo cáo. Kể ra.
Khi hành vi trên mạng trở nên nghiêm trọng, bằng chứng và sự giúp đỡ từ bên ngoài có thể quan trọng hơn việc thắng cuộc tranh cãi.
Hãy thử. Lưu lại bằng chứng liên quan, dùng các công cụ của nền tảng, báo cáo khi phù hợp, và kể với một người bạn tin tưởng hoặc cơ quan có trách nhiệm. Một ngoại lệ: không bao giờ lưu hay chuyển tiếp hình ảnh tình dục của bất kỳ ai dưới 18 tuổi, kể cả ảnh giả. Hãy mô tả lại và kể với một người lớn.
Hiểu biết số
- 19
Dừng lại trước khi chia sẻ
Thông tin gây bất ngờ lan nhanh khi người ta phản ứng trước rồi mới kiểm tra.
Hãy thử. Kiểm tra nguồn, ngày đăng, bối cảnh gốc và các nguồn tin độc lập trước khi chuyển tiếp.
- 20
Deepfake có thể trông như thật
Âm thanh, hình ảnh và video bị chỉnh sửa hoặc do máy tạo ra có thể rất thuyết phục.
Hãy thử. Hãy coi nội dung bất ngờ là thứ cần kiểm chứng, chứ bản thân nó chưa phải là bằng chứng.
- 21
Có thật là họ không?
Mạo danh thường đi kèm sự gấp gáp, yêu cầu giữ bí mật, một đề nghị bất thường hoặc một cái tên quen thuộc.
Hãy thử. Xác minh các yêu cầu quan trọng qua một kênh đáng tin cậy khác trước khi gửi tiền, thông tin hay quyền truy cập.
Nhóm chat và chuyện cả nhóm hùa vào cần được luyện tập, không chỉ cần mẹo.
Thử hai tình huống thực tế và xem các lựa chọn khác nhau có thể dẫn đến đâu.
Kiểm tra một tin nhắn trước khi gửi hay sau khi nhận?
Shield tìm thông tin cá nhân cần ẩn trước khi bạn chia sẻ văn bản. Safe xem tin nhắn bạn nhận được để tìm dấu hiệu đe dọa, xúc phạm hay gây áp lực.
